کنترل و پیشگیری از چاقی ارثی با رژیم درمانی

همانند بسیاری دیگر از وضعیت‌های پزشکی، چاقی نیز نتیجه فعل و انفعال بین ژنتیک و عوامل محیطی است. چند شکلی بودن در ژنهای گوناگون اشتهاء و متابولیسم را کنترل می‌کنند و زمانی که غذا و انرژی کافی وجود دارد زمینه را برای چاقی فراهم می‌کند.

رابطه چاقی و ژنتیک


خاص خود را از نياكانش دريافت می کند و به ارث می برد. يكی از اين ژنهای رفتارى، ژن رفتاری خوردن است كه در خانواده‌ای با ژن رفتاری پرخورى باعث چاقی افراد خانواده می شود و در خانواده‌ای ديگر با رفتار معتدل در تغذيه ، باعث خوش اندامى و نهايتاً در خانواده هايی با رفتار عدم تمايل به خوردن يا نفرت از غذا، سبب لاغری افراد می شود.

درمان در بزرگسالان شامل رژیم غذایی و افزایش فعالیت بدنی است اما در کودکان باید سن ،شدت چاقی و وجود سایر عوامل خطرآفرین در کودک را نیز مد نظر قرار داد .نقش وا لدین و مربیان کودکان در حمایت از برنامه های کاهش وزن و یاجلوگیری از افزایش وزن بسیار مهم است.

علل چاقی


  • فشارهای درونی، استرس‌ها و افسردگی‌ها
  • اختلال تغذیه‌ای مانند دریافت زیاد انرژی و کمی فعالیت
  • مصرف بعضی داروها مثل داروهای ضد بارداری، ضدافسردگی و ضداضطراب و کورتون‌ها
  • عوامل ژنتیکی ، ۳۰ درصد علت چاقی‌ها را شامل می‌شود.

از تمامی این عوامل اختلال تغذیه‌ای و یا اگر بهتر گفته شود عادات بد غذایی از همه مهمتر است، به طوری که اگر شخصی علاوه بر نیاز روزانه‌اش هر روز یک نان سوخاری (که بسیار کالری کمی دارد) اضافه بخورد، بعد از ۲۰ سال پانزده کیلوگرم اضافه‌وزن پیدا خواهد کرد. ذخیره اصلى انرژى بدن، چربى است. اگر انرژى دریافتى بیش از انرژى اى باشد که به مصرف مى‌رسد، افزایش بافت چربى، گریزناپذیر خواهد بود. بنابراین بر وزن بدن افزوده مى‌شود.

آیا چاقی شکم وراثتی است؟


این نوع چاقی، وراثتی نیست.در واقع، این چاقی عمومی بدن است که می تواند ارثی باشد، اما چاقی شکمی به طور مستقیم به شیوه زندگی فرد، ورزش و تغذیه او ارتباط پیدا می کند. البته کسانی که ورزش می کنند و غذای زیادی هم می خورند می توانند به چاقی شکمی دچار شوند و این طور نیست که بگوییم می توان هر چقدر خواست غذا خورد و پس از آن با ورزش از بروز چاقی شکمی پیشگیری کرد. فقط بزرگسالان نیستند که با دردسرها و مشکلات چاقی روبه رو می شوند. کودکان و نوجوانان هم در معرض خطر هستند و اگر شکم شان بزرگ تر از حد طبیعی باشد، خطراتی در انتظارشان خواهد بود. چاقی در دوره کودکی می تواند باعث کوتاه قدی شود. بنابراین کودکانی که دچار چاقی شکمی هستند و در سنین دبستان شکم شان بزرگ است، ترکیباتی که از بافت چربی شکم شان ترشح می شود می تواند روی صفحات رشد استخوانی آنها اثر بگذارد و آنها را زود ببندد. به همین دلیل قد این بچه ها نسبت به سن شان کمتر و کوتاه تر باقی خواهد ماند. دکتر میترا زراتی متخصص تغذیه

پیشگیری از چاقی


  • افزایش میزان تحرک و داشتن فعالیت فیزیکی منظم
  • با افزایش سن به دلیل کاهش سوخت و ساز چربی های چاقی اتفاق می افتد بنابراین افراد باید در همه سنین ورزش کنند مخصوصا در سنین میانسالی داشتن یک برنامه ورزشی منظم به تناسب اندام و پیشگیری از چاق شدن کمک می کند.
  • داشتن عادات خوب غذایی از جمله آرام غذا خوردن و خوب جویدن غذا از عواملی است که در پیشگیری از چاقی موثر است.
  • استفاده از رژیم های غذای که از نظر میوه جات و سبزی جات تازه غنی هستند و همچنین نرمش های مکرر نه تنها از بروز چاقی جلوگیری می کنند، بلکه از ابتلا به بیماری هایی نظیر سرطان و بیماری های قلبی- عروقی نیز پیشگیری می کنند.
  • پرهیز از خوردن غذاهاى چرب و پر نمک و غذاهای حاضرى و نوشابه های گاز دار
  • حفظ آرامش و پیشگیری از تنش های روانی می تواند در کنترل وزن موثر باشد بسیارى از مردم در پاسخ به عواطف منفى مانند ملال، اندوه یا خشم، شروع به خوردن مى کنند
  • کم کردن مصرف مواد غذایی نشاسته ای ، موادی مانند برنج، آرد برنج و غذاهایی که از آن تهیه می شود، ذرت، غلات بو داده، ماکارونی، باقلا، سیب زمینی، عدس، نخود، لپه، لوبیا، بیسکویت و کیک.

چند توصیه برای تغییر عادت غذایی غلط


  • روزانه ۸ تا ۶ لیوان آب بنوشید.
  • دربین غذا از نوشیدن آب بپرهیزید.
  • قبل ازصرف غذا سالاد میل کنید و از صرف نمک اضافه در غذا خودداری کنید.
  • سعی کنید وعده های اصلی غذا ( صبحانه – نهار – شام ) حذف نگردد، زیرا در اینصورت ناچار به ریزه خواری خواهید شد.
  • مصرف چای کمرنگ ولی بدون قند وشکر ، دو ساعت بعد از غذا مانعی ندارد.
  • برای صرف غذا ازبشقاب های کوچک استفاده کنید.
  • صرف غذا باید در کمال آرامش و صورت گیرد و از عجله خود داری کنید .
  • درحالت های اضطراب و استرس غذا نخورید.
  • وقت خود را بجای ریزه خواری با فعالیت پر کنید.

منابع:

ویکی پدیا، فارسی طب، آلامتو، دکتر کرمانی، الو دکتر

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *